كليسای ننه مريم

کلیسای ننه مریم که کلیسای شرق آشور یا مریم مقدس هم نامیده می شود، از قدیمی ترین کلیساهای ایران و جهان به شمار می رود. معماری این کلیسا هم تا حدی وام گرفته از سبک معماری در زمان ساسانیان است.

تا اواخر قرن 19 ظاهر کلیسا محقرانه بود اما با آمدن میسیونرهای میلیونر روسی بنای آن تعمیر و به سبک گنبدهای روسی تغییر شکل یافت. با انقلاب بشویکی در اوایل جنگ جهانی اول ارتش روسیه مجبور به ترک خاک ارومیه شد که با خود سنگ های قدیمی قبور را هم بردند که امروزه در موزه کیف اوکراین از آنها نگهداری می شود. به دنبال خروج روس ها، ارتش عثمانی ارومیه را تسخیر کرد و بخشی از کلیسا توسط آنها تخریب شد. لازم به ذکر است که تا دهه های پیشین داخل کلیسا مدخل بزرگان آشوری چون ماریوحنا اسقف روستای گولان بود. این کلیسا در شهرستان ارومیه، استان آذربایجان غربی، واقع شده و برخی از تاریخ شناسان این کلیسا را دومین کلیسای بزرگ جهان پس از کلیسای بیت‌ لحم فلسطین می‌ دانند.

کلیسای ننه مریم نه نیمکت دارد و نه جایگاهی برای اعتراف و وعظ کشیش. سرت را که خم می کنی تا از در کوتاه کلیسا داخل شوی، چشمت به تابلویی می افتد که در آن نوشته: "نعلینت را از پا بیرون کن، مکانی که در آن ایستاده ای مقدس است." و جالب اینکه این جمله ترجمه آیه شریفه: "فاخلع نعلیک انک بالواد المقدس طوی" می باشد.

داخل کلیسا اصلا به آنچه از کلیساهای دیگر در ذهن دارید شباهت ندارد. دالان‌ هایی تودرتو که با سنگ و ملات درست شده اند و سقفی کوتاه. در بخشی از آن محرابی بسیار ساده و در عین حال نفسگیر وجود دارد که در پشت آن دالانی آبی رنگ و تزیین شده با عکس عیسی مسیح قرار دارد.


کلیسای ننه مریم با قالی‌ های دست بافت مفروش شده و فقط یک نیمکت کوچک برای سالمندان در انتهای سالن قرار دارد. محراب کلیسا اتاقکی گنبدی شکل و تو در تو است که فقط کشیش ها حق ورود به آن را دارند و و هنگام مراسم در آنجا می ایستند. روی پله و طاقچه کوچک جلوی محراب تصویر مسیح در حالت های مختلف و به شیوه‌ های متفاوت به چشم می خورد. از نقاشی و کوبلن دوزی مسیح به صلیب کشیده شده گرفته، تا تابلوی منبتکاری حواریون مسیح و مسیح در آغوش مریم مقدس و شمع‌ هایی که چهره متبسم مسیح بر آن نقش بسته است. سمت راست محراب راهرویی است که زائران را به محل غسل تعمید و روشن کردن شمع‌ ها هدایت می‌ کند. اتاقکی 12 متری و مزین به تابلوهای معقر و نقاشی و گلدوزی و کوبلن دوزی که مسیح را در هیات‌ هایی مختلف به تصویر کشیده‌ اند.


بر اساس روایت پژوهشگران مسیحی و آشوری این بنا که ساختمان فعلی‌ اش متعلق به دوران ساسانی است، قبلا آتشکده زرتشتیان بوده. هنگام تولد مسیح، موبدان زرتشتی ساکن این معبد، ستاره ای درخشان را در حال حرکت به سوی شرق می‌ بینند، آن را نشانه‌ ای از تولد منجی وعده داده شده می‌ یابند و به طرف اورشلیم روانه می شوند. این موبدها پس از بازگشت به ارومیه، آتشکده را مبدل به کلیسا کرده و در آنجا دین مسیح را بشارت می دهند. بنا به استناد کتب مذهبی آشوری ها، این سه تن نخست نام های پارسی داشتند و بعداً نام های آشوری بر خود نهادند. نام دو تن در کتب به اسامی "ملکوم" و "بلشامر" آمده است، ولی از نام سومی اطلاعی در دست نیست.

کلیسای ننه مریم در طی قرون مختلف مورد مرمت قرار گرفته که معروف‌ ترین مرمت آن از سوی یک شاهزاده چینی به نام "بافری" انجام شده است. بر اساس متون تاریخی شاهزاده بافری در سال 642 میلادی برای ملاقات با اسقف اعظم نینوا به بین النهرین می آید و از آنجا به ارومیه رفته و مدتی در این کلیسا مقیم می‌ شود و آن را مرمت می کند. کلیسای ننه مریم صحن نسبتا بزرگی دارد که از سال 1342 شمسی برجی جدید نیز به عنوان سالن برگزاری مراسم رسمی به آن اضافه شده است. این کلیسا بیشتر به عنوان محلی برای دعا و نیایش و یک بنای تاریخی حفظ شده است.

از نکات جالب توجه دیگر این کلیسا فضای داخلی آن است، که با نورهایی کم رنگ و رنگین و در سکوتی معنوی و بی هیچ تجملی شما را به درون می کشد و محیطی روحانی و ارام را به وجود آورده است. در این بنا هیچ پنجره ای هم وجود ندارد و شما انگار به درون تاریخ قدم گذاشته اید.

گالری تصویر

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

logo-samandehi

" اگر کسی بخواهد به تعریف معماری امروز بپردازد باید تعریف خود را با شمردن کارهایی که معماری بدان نمی پردازد آغاز کند. معماری، حالت و ادامه جهان، نفی هرج و مرج و ماجرایی در بطن غیر ارادی است ." ژان نوول

طراحی سایت های پویا و سی دی کاتالوگ های تمام فلش- 09155570533

ارائه خدمات چاپ، کپی و صحافی فنر با قیمت ویژه در مشهد- 09352220688