مسجد جامع زنجان

03 نوامبر 2013
امتیاز این مطلب از نظر شما
(4 آرا)

مسجد جامع زنجان در قرن سیزدهم هجری قمری در دوره قاجاریه ساخته شد. بانی این مسجد عبد الله میرزا دارا، پسر فتحعلی شاه قاجار بوده است. تاریخ بنای این مسجد سال 1237 و پایان ساخت آن سال 1242 اعلام شده و در دوره های بعد هیچ فضایی به آن اضافه نشده.

در منابع مکتوب، از این بنا با نام "مسجد سید" و "مدرسه سید" نیز یاد شده و در دوره زندگانی بانی آن به نام های مسجد دارا، مسجد سلطانی و مسجد جمعه نیز خوانده می شده است.. این مسجد که در قلب بافت قدیمی شهر و در مکان مناسبی از نظر دسترسی قرار گرفته است، از سمت باختر با بازار قیصریه، از سمت خاور با کوچه مسجد سید و از سوی شمال با خیابان امام خمینی و سبزه میدان زنجان در ارتباط است.

در دوره پهلوی با احداث خیابانی در ضلع شمالی مسجد، ورودی آن تغییراتی کرد و فضای هشتی پشت ایوان شمالی تخریب شد. پیش از این، از طریق هشتی و دهلیزهای دوسوی ایوان وارد صحن می شده اند و اکنون مستقیما از طریق ایوان شمالی وارد می شوند. هم زمان با این تغییرات، دو مناره در طرفین سردر ساخته شد که تا سال 1338 پابرجا بود. در این سال، مناره ها تخریب و مجددا سردری با کتابخانه به بنا اضافه شد. صحن مسجد باغچه های وسیع پرگل و گیاه داشته است که در حدود سال 1340، متولیان مسجد برای جلوگیری از نفوذ رطوبت باغچه ها محدودتر از پیش بازسازی شد. در سال های اخیر، سازمان میراث فرهنگی حجره های اطراف صحن وایوان های شمالی و شرقی را مرمت و قسمت هایی از کاشی های فروریخته بنا را بازسازی کرده است.

این مجموعه تاریخی که در شمار بزرگ ترین و زیباترین مساجد و مدارس دینی زنجان است، یکی از بناهای ارزشمند ساخته شده بر اساس طرح مساجد چهار ایوانی است. ایوان های چهارگانه ای که در چهار ضلع مسجد به شکل قرینه قرار گرفته اند، بیش تر از هر چیزی در صحن مسجد، خود نمایی می کند. صحن این مسجد مانند سایر مساجد چهار ایوانی، به شکل مربع مستطیل است و 48 متر طول و 36 متر عرض دارد.

در ایوان های خاوری و باختری 16 حجره به طور قرینه و در جبهه شمالی نیز 6 واحد حجره جهت طلاب علوم دینی قرار ساخته شده است. در سطوح ایوان های شمالی و جنوبی تزییناتی مانند خط بنایی، کاشی معقلی و نگاره های گیاهی با تکنیک کاشی هفت رنگ، به سبک هنری دوره قاجار و بیش تر با استفاده از رنگ های سیاه و زرد به چشم می خورد.

شبستان گنبد دار فضایی به عرض 7.90 متر و طول 8.50 متر است که بدون واسطه در پشت ایوان جنوبی قرار گرفته و از جهت باختری و خاوری با شبستان های طرفین و از طرف شمالی با ایوان جنوبی در ارتباط است. بر فراز این شبستان، گنبد عظیمی بر جرزهای سنگین به ضخامت 20.30 متر استوار گردیده است. گنبد این مسجد که از نوع دو جداره بوده و با کاشی های فیروزه‌ای پوشانده شده، از گنبدهایی است که بدون گوشواره و ترنبه بر روی جرزهای چهارگانه ضخیم نشسته است. سوره مبارکه الدهر با خط ثلث بر روی این گنبد نقش بسته و بر زیبایی آن افزوده است. در نوک بنای گنبد، علامتی از برنز به شکل گوی وجود دارد.

مهمترين كتيبه تاريخي مسجد فرماني است از فتحعلي شاه قاجار در خصوص احداث بنا كه به خط ثلث در پاي قوس  ايوان جنوبي نگاشته شده است. اين بنا به شماره 1056 در فهرست آثار ملي كشور به ثبت رسيده است.

گالری تصویر

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

پربیننده ترین ها

نوشته های پدربزرگ

"بدان که علاوه بر آنچه قابل دیدن است، بعدهای پنهان بسیاری در معماری وجود دارند. از آنها استفاده کن. بیاموز که آنها را حس کنی، بشنوی، ببویی و بچشی، به همان میزان که با چشمانت می بینی. زمان، هوا و بسیاری چیزهای دیگر از ابعاد پنهانند که باید درک شوند و در طراحی معماری به کار گرفته شوند." الکساندر تومبازیس

افراد آنلاین

ما 63 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

تبلیغات متنی

طراحی سایت و سی دی کاتالوگ با قیمت استثنایی- 09155570533