کولوسئوم

نام اصلی کولوسئوم، آمفی تئاتر فلاویان بوده که آن را از امپراطور سلسله فلاویان گرفته است. این تماشاخانه در شهر رم کشور ایتالیا قرار دارد.

کولوسئوم با ظرفیتی بین 50000 تا 80000 نفر، توسط وسپاسیان بین سالهای 69 تا 70 میلادی پایه گذاری شد. پس از آن پسرش تیتوس در سال 80 میلادی کار ساخت آن را در زمین های باتلاقی میان تپه های اسکوئیلین و کائلین تمام کرد. امروزه بیشتر کولوسئوم را با تاریخ خونین نبرد گلادیاتورها در آن می شناسند. در کولوسئوم گلادیاتورها با یکدیگر یا با حیوانات وحشی می جنگیدند و اسباب سرگرمی تماشاچیان خود را (که اغلب از اشراف بودند) فراهم می کردند. برخی اعدام ها (مانند اعدام با رهاسازی حیوانات وحشی) نیز در کولوسئوم انجام می شده است.

اعدام با رها سازی حیوانات در تماشاخانه کولوسئوم

در هر سال 93 روز نمایش در کولوسئوم برگزار می شد. قبل از شروع نمایش در اطراف شهر بوسیله پوسترها زمان نمایش را عالام می کردند و صبح زود روز نمایش حیوانات را در جایگاه های کوچکی که در زیر میدان ساخته شده بود جای می دادند. مراسم نمایش گلادیاتورها با رژه ارابه ها که گلادیاتورهایی با لباس ارغوانی بر پشت آن سوار بودند آغاز می شد و پشت سر آن ها اسیران و برده ها حرکت می کردند و پس از جلوس امپراطور نبردهایی با انواع گوناگون آغاز می شد. لوسیوس سِنِکا فیلسوف رومی که در زمان نرون می زیست، در مورد یکی از شیوه های نبرد چنین می نویسد: "دو مرد را از میان محکومین به مرگ انتخاب می کردند و به میدان می بردند. آنگاه به یکی از آن دو خنجر می دادند تا دیگری را بکشد و چون او دیگری را می کشت، خنجر را از دستش می گرفتند و به محکومی دیگر می دادند تا او را هلاک کند. بدین ترتیب در یک نمایش صدها نفر به دست یکدیگر کشته می شدند و خاطر امپراطور و تماشاگران رومی با تماشای این منظره وحشت انگیز مسرور می شد." (منبع: کولوسئوم یکی از جالب ترین نمایشگاه های جهان، نوشته رضا عرفان - پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی)

نبرد گلادیاتورها و برده ها در میدان کولوسئوم

کف صحنه چوبی بوده که روی آن را با شن پوشانده بودند. در زیر صحنه، زیرزمینی به نام هیپوجئو وجود داشته. این زیرزمین به صورت شبکه ای از تونل‌ها برای عبور حیوانات وحشی و سایر تدارکات لازم جهت راه اندازی و اجرای نمایش و همچنین چندین آغل برای نگهداری حیوانات طراحی شده. هشتاد کانال عمودی در اینجا نیز برای دسترسی سریع به میدان وجود داشته و سی و شش در به عنوان تله برای برنامه ها و جلوه‌های ویژه طراحی شده بود. آخرین نبردهای گلادیاتورها به سال ۴۳۵ میلادی و همچنین آخرین شکار حیوان‌ها به سال ۵۲۳ میلادی بازمی‌گردد. این توقف به دلیل هزینه‌های بالا برای فراهم کردن و نگهداری حیوانات و گلادیاتورها بوده است.

شبکه تونل های زیر میدان مبارزه آمفی تئاتر کولوسئوم

میدان مبارزه با دیوارهایی به ارتفاع 15 پا با نرده آهنین که در بالای آن کشیده شده بود، تماشاچیان را از حیوانات درنده محفوظ می داشت. در بالای این دیوار حفاظتی، مهتابی مرمری بود که روی نشیمن های فاخر آن سناتورها و کهنه مأموران والامقام می نشستند، بالای این ایوان لژ بلندی بود که محل جلوس امپراطور و همراهان آن بوده و پشت این طبقه اشرافی، طبقه سوارکاران در بیست ردیف می نشستند.

طبقه بندی سکوهای نمایش آمفی تئاتر کولوسئوم

در فواصل معینی فواره های آب معطر به هوا می افشاندند تا هوا خنک و عطر آگین شود. در مسابقاتی که به هنگام شب انجام می شد، حلقه چراغ ها را بر فراز میدان و روی سر تماشاگران روشن می کردند. دسته های نوازنده در فواصل معین نوازندگی می نمودند و قسمت های حساس نبردها و جنگ های تن به تن را با نواهای مهیج همراهی می نمودند.

معماری داخلی کولوسئوم شباهت به بنایی دارد که هنرمندی غول پیکر، طاق ها و دالان ها و نشیمن های آن را تراشیده است. مجسمه ها و سایر تزئینات این مکان را زینت می داده. بسیاری از ردیف های نشیمن از مرمر ساخته شده. همین وسعت و عظمت نوعی خشونت را در خوی رومیان بیدار می کرد. (منبع: تاریخ ویل دورانت، جلد سوم با عنوان قیصر و مسیح، ترجمه آقای پرویز داریوش)

پلان این مجموعه به شکل بیضی با قطرهای 188 متر و 156 متر بوده و زیر بنای آن 6 جریب می باشد. ارتفاع این مجموعه حدود 48 متر است. تعداد 80 درب به عنوان تکیه گاه برای طاق های گنبدی شکل، گذرگاهها، پلکان و ردیف های صندلی، روی صحنه قرار داشت. لبه بیرونی طاق های متوالی باعث اتصال طبقات مختلف و پلکان بین آنها به یکدیگر شده است. از این 80 درب 76 درب مخصوص ورود و خروج مردم بود. هر دری نام مخصوص داشت که هنوز هم حروف رومی بالای برخی از آنها دیده می شود. دو در معروف این بنا، درب حیات (مخصوص جنگجویان فاتح) و درب مرگ (مخصوص خروج اجساد و حیوانات کشته شده) می باشد. این بنا به دلیل عبور و مرور آسان جمعیت به داخل و خارج میدان یکی از شاهکارهای مهندسی است.

سه ردیف طاق های گنبدی شکل، بر روی ستون ها و سر ستون هایی قرار گرفته اند، که ستون های طبقه اول آن به سبک معماری دوریکا، طبقه دوم به سبک ایونیک و طبقه سوم به سبک قرنتی، که نزدیک به سبک کلاسیک یونان بوده، ساخته شده. در بالای این سه طبقه اصلی، طبقه زیرشیروانی شامل ستون های مستطیل شکل سبک قرنتی قرار دارد، فضای بین ستون ها با 40 عدد پنجره کوچک مستطیل شکل پر شده. در قسمت بالا، دیوارکوب ها و بندگاه هایی وجود دارد که تیرک هایی را که سایه بان ها به آنها آویزان است، نگه داشته اند.

نمای بالا از بنا کولوسئوم

در ساخت این بنا از انواع ترکیبات ساختمانی استفاده شده. برای فونداسیون از بتون و برای ستون‌ها و طاق‌ها از سنگ آهک (تراورتن) استفاده شده، در ستون های به کار رفته برای دیوار دو طبقه زیرین، از نوعی سنگ متخلخل به نام توفا استفاده شده. برای طبقات فوقانی و اکثر طاق‌ها از آجر بتونی استفاده شده است. این اثر هم اکنون به عنوان یکی از عجایب هفتگانه جدید به شمار می رود. با گذر زمان این بنا با بلایای طبیعی زیادی مواجه شد، اما زلزله‌هایی که در سال 847 و 1231 میلادی اتفاق افتاد، بیشترین آسیب را به این بنا زدند. (منابع و مراجع: الف-1)

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید